menu

Nieuwsbrief 35 - december 2013

Per saldo: asbest in Nederland

Hoe staat het met de strijd tegen asbest in Nederland? Als naar de IAS-nieuwsberichten* in het afgelopen jaar wordt gekeken, gebeurt er veel. Allerlei maatregelen worden genomen om het risico op blootstelling te verminderen en misstanden tegen te gaan. Waarmee het nog niet goed gaat, is de ontwikkeling van het aantal slachtoffers van blootstelling in het verleden. Dat neemt helaas nog steeds niet af. Jaarlijks overlijden in Nederland ca. 500 mensen aan mesothelioom en de ziekte is nog steeds ongeneeslijk. Investeren in preventie blijft daarom hard nodig.

Lees verder

IAS nieuws

Nieuwe bedragen tegemoetkoming en schadevergoeding per 2014

Het bedrag voor de tegemoetkoming inzake de Regeling tegemoetkoming asbestslachtoffers (TAS) en Regeling tegemoetkoming niet-loondienstgerelateerde slachtoffers van mesothelioom (TNS) is per 1 januari 2014 vastgesteld op 19.201 euro. Het normbedrag voor schadevergoeding wordt per 1 januari 2014 62.124 euro. Bron: Staatscourant en IAS, december 2013.

Proefschrift IAS bestuurslid over werknemerscompensatie

In Nederland lopen jaarlijks meer dan 200.000 werknemers letsel en verzuim op door een arbeidsongeval en krijgen naar schatting 25.000 werknemers per jaar een beroepsziekte. Werknemers die de financiele schade die zij hierdoor oplopen willen verhalen moeten daarvoor de werkgever aansprakelijk stellen. In de praktijk betekent dit een zware (juridische) lijdensweg. Daarom pleiten patientenorganisaties, vakbeweging, SER en, recent, de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid voor een nieuw systeem van het verhalen van schade van arbeidsongevallen en beroepsziekten, ook wel werknemerscompensatie genoemd. Een dergelijk nieuw systeem van werknemerscompensatie zou naast een compensatiefunctie ook een preventieve functie moeten hebben. Over die preventieve functie van werknemerscompensatie gaat het proefschrift van Wim Eshuis, bestuurslid van het IAS. Eshuis promoveerde 4 december jl aan de Universiteit van Amsterdam. Bron: Universiteit van Amsterdam, 4 december 2013.

Epidemiologisch nieuws

Amerikaanse brandweerlieden hebben vaker mesothelioom

Door frequenter blootstelling aan asbest hebben Amerikaanse brandweerlieden vaker dan gemiddeld mesothelioom. Een studie uitgevoerd door het Nationaal Instituut voor beroepsveiligheid- en gezondheid (NIOSH) toonde aan dat brandweermannen gemiddeld vaker kanker hebben aan luchtwegen, spijsvertering- en urinesystemen. Aan het onderzoek deden 30.000 brandweermannen mee. Bron: Arboonline.nl, oktober 2013; Daniels, R.D. e.a. (2013).

Ontwikkeling asbestziekten in Groot Britannie

In 2011 overleden 2291 Britten ten gevolge van mesothelioom (1931 mannen en 360 vrouwen). Dat is minder dan in 2010 (2360). Desondanks verwachten deskundigen dat de jaarlijkste sterfte nog tot het eind van dit decennium geleidelijk toe zal nemen. Bij 429 mensen was asbestose een van de doodsoorzaken. Bron: Health and Safety Executive, oktober 2013.

Asbestziekten VS

De ziektes asbestose en mesothelioom hebben de Amerikanen in het eerste decennium van deze eeuw door vroegtijdig overlijden meer dan 427.000 potentiele levensjaren gekost. Een afname is nog niet te zien. Bron: Bang, K.M. e.a. (2013).

Risico omwonenden asbestmijn

Bourgault berekende het risico op asbestziekten van inwoners van het Canadese Thetford Mines, de plaats bij de gelijknamige inmiddels niet meer werkzame asbestmijn. Zij constateert dat hun extra risico op asbestziekten verwaarloosbaar is als de normen die doorde Canadese overheid zijn gesteld als basis voor de berekening worden genomen. Deze conclusie zou later vergeleken moeten worden met de werkelijke sterfte aan asbestgerelateerde ziekten in deze plaats. Bron: Bourgault, M.H. e.a. (2013).

Spaanse mesothelioomincidentie stijgt nog steeds

Het aantal Spanjaarden dat jaarlijks aan mesothelioom overlijdt neemt nog steeds toe. Tussen 1976 en 1980 ging het om 491 mensen, tussen 2006 en 2010 over meer dan het dubbele, namelijk 1249. Epidemiologen voorspellen een toename tot 1319 mensen in de periode van 2016 t/m 2020. Naar schatting zal de ziekte tot 2040 voor blijven komen. 2040 is naar schatting het jaar waarin het laatste beroepsgerelateerde asbestslachtoffer aan mesothelioom zal overlijden. Spanje importeerde tussen 1906 en 2002 meer dan 2,5 miljoen ton asbest. Bron: Lopez-Abente, G. e.a. (2013).

Elektriciens en chrysotiel asbest

Elektriciens zijn een belangrijke risicogroep voor mesothelioom en asbestgerelateerde longkanker. Na een overzichtsstudie concludeert Goodman dat er geen indicatie is dat blootstelling aan chrysotiel (wit) asbest mesothelioom en longkanker bij elektriciens veroorzaakt. De meest waarschijnlijke oorzaken zijn roken en blootstelling aan amfibool asbest in een situatie van sloop of renovatie of door in de omgeving te zijn van andere vakmensen die met asbest werkten. Bron: Goodman, J.E. e.a. (2013).

Asbestziekten door blootstelling thuis

Onderzoek naar asbestblootstelling thuis wijst op een hoger dan gemiddeld risico op mesothelioom bij huisgenoten van mensen die een hoog-asbestrisicoberoep hadden waarin blootstelling aan amfibool asbest of gemengde asbestsoorten voorkwam. Zij namen de asbest in hun werkkleding mee naar huis. Er zijn geen kwantitatieve gegevens over de asbestconcentratieniveaus waaraan deze huisgenoten zijn blootgesteld, aldus een overzichtsstudie van Goswami. Bron: Goswami, E. e.a. (2013).

Asbest en keelkanker

Langevin vond een relatie tussen asbestblootstelling en keelkanker bij mannen uit Boston en omgeving. Onderzoek onder andere groepen is nodig om na te gaan of die relatie er daadwerkelijk is. Bron: Langevin, S.M. e.a. (2013).

Asbest en Gezondheid nieuws

Bijeenkomst asbestrisico installatiebranche

Werknemers in de installatiebranche lopen kans tijdens hun werk in aanraking te komen met asbest. Bedrijven nemen maatregelen om deze blootstelling tegen te gaan. Waar staan we op dit moment met veilig en gezond werken? Hoe goed zijn werknemers tijdens hun werk beschermd tegen kankerverwekkende stoffen? En wat kunnen opdrachtgevers, ondernemers en werknemers doen om het niveau van bescherming omhoog te brengen? De Inspectie SZW, Uneto-VNI, OTIB, NVKL, VIB, FNV Bondgenoten, CNV Vakmensen en De Unie organiseren op 25 november as. een bijeenkomst om hierover als branche met elkaar het gesprek aan te gaan. Bron: Inspectie SZW, 16 oktober 2013.

Nieuwzeelandse onderhoudswerkers bewust van asbestrisico

Nieuwzeelandse onderhoudsmedewerkers waaronder timmerlieden, elektriciens, schilders, loodgieters en pijpfitters zijn zich in het algemeen bewust van het risico van asbest. Maar hun vertrouwen in het herkennen van asbesthoudende bouwmaterialen is veel kleiner. Dat komt uit een enquete onder 91 onderhoudswerkers. Bron: medicalxpress.com, oktober 2013.

Asbest en de detailhandel

De Britse brancheorganisatie voor de detailhandel heeft een handleiding uitgebracht over hoe met asbest in deze sector moet worden omgegaan. De publicatie bevat o.a. een aantal goede voorbeelden. Bron: International Ban Asbestos Secretariaat, 29 oktober 2013.

Film over gevolgen asbest in installatiebranche

Werknemers in de installatie- en isolatiebranche lopen kans tijdens hun werk in aanraking te komen met asbest. De inspectie SZW (voorheen Arbeidsinspectie) heeft een film uitgebracht waarin de gevolgen van die blootstelling in beeld worden gebracht. De film volgt het leven van monteur Joost, die tijdens zijn werk ongemerkt asbest inademt. De film maakt de gevolgen van blootstelling aan asbest op indringende wijze duidelijk en nodigt de kijker uit bij zichzelf te rade te gaan wat hij of zij kan doen om collega s van Joost, die dagelijks in een omgeving werken waar asbest kan vrijkomen, te beschermen. Bron: inspectie SZW, 25 november 2013.

Fietstocht voor mesothelioom

In maart startte Duco Van Dalen in de Chinese stad Xian een 14.000 kilometer lange fietstocht naar huis om zoveel mogelijk geld in te zamelen voor onderzoek naar en voorlichting over mesothelioom. Dit initiatief was ter nagedachtenis aan zijn vader die aan mesothelioom overleed. De tocht heeft 18.500 euro opgebracht. Bron: Haarlems Dagblad, 15 oktober 2013.

Cannerberg open voor publiek

Na jaren van asbestsanering gaat de voormalige ondergrondse NAVO-basis in de Cannerberg open voor publiek. De NAVO betrok de voormalige Boschberggroeve in 1954. Het ondergrondse gangenstelsel werd voor een symbolische euro gehuurd van Limburgs Landschap. Toen de NAVO in 1992 vertrok, bleek het complex ernstig vervuild met asbest. Deeltjes waren door het luchtcirculatiesysteem door het hele gangenstelsel verspreid geraakt. Na jaren van soebatten zetten de NAVO en het ministerie van Defensie met tegenzin een langdurige sanering in werking, die tientallen miljoenen heeft gekost. Pas vorig jaar gaf defensie het complex weer in handen van Limburgs Landschap. Bron: De Limburger, 6 september 2013.

Training in asbestcrisiscommunicatie nodig

Mensen laten oefenen in zaken die nauwelijks voorkomen is niet zinvol. Ze kunnen beter voorbereid worden op processen die altijd een cruciale rol spelen, zoals de communicatielijnen: wie belt wie, zitten de juiste mensen in het crisisteam, wie is verantwoordelijk en wie doet wat? Als dat duidelijk is, kunnen de professionals in Nederland het werk verder wel aan, aldus een van de auteurs van het rapport Lessen uit crises en mini-crises 2012. Een voorbeeld van hoe het niet moet is de aanpak van de asbestcrisis in de flats op Kanaleneiland. Hier reageerde de woningcorporatie te traag, werd in het begin te snel opgeschaald en had de gemeente daarmee te snel het aapje op haar schouders. Vervolgens springen de media er bovenop, maar ook diegenen die te pas en te onpas zich druk maken over het gevaar van asbest, en die de ophef gaan gebruiken en zelfs vergroten. Bestuurders hebben nogal eens een risicoregelreflex als er iets gebeurt dat niet was voorzien. Zodra een ramp of crisis zich voordoet, hebben ze de neiging meteen een procedure of protocol te verzinnen waarbij aan alles wordt gedacht. Maar dat is slechts een illusie, aldus het rapport. Bron: Trouw, 10 september 2013.

Vernieuwd Handboek Asbest

Veel woningcorporaties hebben te maken met asbest. Tot 1994 was het een gangbaar bouwmateriaal. Sinds het Bouwbesluit van april 2012, is veel regelgeving rond asbest gewijzigd. Daarom publiceert Aedes, de koepel van woningbouwcorporaties een vernieuwde versie van het Handboek Asbest. Mede op verzoek van een aantal woningcorporaties besteedt deze nieuwe versie van het handboek extra aandacht aan communicatie met bewoners en crisiscommunicatie. Bron: Noordhollands Dagblad, 12 oktober 2013.

Asbestvoorlichtingscampagne voor Britse vakmensen

De British Lung Foundation heeft een 5-stappenplan ontwikkeld voor vakmensen. Dit geeft hen handvaten om asbest overal en in alle vormen te herkennen en er vervolgens veilig mee om te gaan. Elke week overlijden in Groot Brittannie gemiddeld 20 vakmensen ten gevolge van asbestblootstelling. Het gaat vooral om loodgieters, elektriciens en timmerlieden. Bron: Health and Safety Executive, 15 november 2013.

Asbestbewustzijn industrie

Veel asbestslachtoffers in het IAS-bestand zijn door hun werk in de industrie aan asbest blootgesteld. In de Nationale Asbest Enquete van Search Ingenieursbureau zijn aan een groep industriele bedrijven vragen voorgelegd over hoe zij met asbest omgaan. Zeven op de tien (71%) geven aan in kaart te hebben gebracht of er asbesthoudende materialen aanwezig zijn in hun gebouwen en installaties. Bijna een op de tien heeft dit nu nog niet gedaan, maar wil er binnenkort wel mee starten. Bron: Nieuwsbrief Search Ingenieursbureau, 21 november 2013.

Juridisch nieuws

Eerste asbestclaim tegen staat

Voor het eerst heeft iemand met mesothelioom de Nederlandse staat aansprakelijk gesteld voor zijn dodelijke ziekte. De 58-jarige man vindt dat de overheid nalatig is geweest in de bescherming tegen de risico s van asbest, schrijft Trouw. De man werkte ruim dertig jaar in de aluminium-industrie in Vlissingen. Tussen 1977 en 1984 werkte hij vrijwel dagelijks met asbest. In 2009 bleek hij mesothelioom te hebben. Van zijn werkgever kreeg hij volgens de krant geen beschermingsmiddelen of extra voorlichting. De ex-werkgever erkende aansprakelijkheid, maar ging in 2011 failliet. Door het faillissement liep de man de doorbetaling van zijn salaris mis en kreeg hij een aanzienlijk lagere uitkering. Met zijn advocaat Bob Ruers heeft hij nu ook de staat aansprakelijk gesteld. De man dient een schadeclaim in wegens onvoldoende wetgeving, toezicht en handhaving in het asbestdossier. De overheid zou hebben verzuimd maatregelen te nemen om werknemers te beschermen: pas in 1993 werd het gebruik van asbest verboden, terwijl de risico s van asbest al veertig jaar bekend waren. Onder druk van de lobby van de asbestindustrie zou de overheid zich te afwachtend hebben opgesteld.

Lees verder

Kent asbestsigaret oorzaak mesothelioom

Een Amerikaanse rechtbank houdt de producent van Kent sigaretten en de producent van de filter elk voor 22% aansprakelijk voor de ziekte mesothelioom bij een man uit Florida. Van 1952 tot 1956 had de man Kent sigaretten met asbesthoudend filter gerookt. De producent van de filter is ook voor 22% aansprakelijk. Bron: Asbestos HUB/Newstex, 30 september 2013.

Gemeente ging te ver in asbestzaak

De gemeente Emmen is bij het afsluiten van de servicekasten in de Vissersflat in Emmen vanwege asbest een stap te ver gegaan, door woonstichting Lefier te sommeren de asbest direct te laten verwijderen door een gecertificeerd bedrijf. Dat concludeert de Commissie van Advies voor Bezwaarschriften. Lefier had bezwaar gemaakt tegen de opgelegde bestuursdwang. De commissie stelt dat volstaan was door de kasten direct af te sluiten om elk risico voor gevaar voor de gezondheid te vermijden. Dat had in overleg tussen gemeente en Lefier opgepakt kunnen worden. Bron: Emmen.nu, 6 november 2013

Projectontwikkelaar krijgt geen dwangsom voor asbest

Een projectontwikkelaar hoeft voorlopig geen dwangsom te betalen aan de provincie voor asbestverontreiniging. Dat zegde de provincie toe tijdens een spoedprocedure bij de Raad van State in Den Haag. Met de dwangsom van maximaal 40.000 euro wilde de provincie Drenthe de man dwingen asbestpuin achter een boerderij aan de Hoofdstraat weg te halen. De projectontwikkelaar wil wel saneren maar pas als hij woningen gaat bouwen op het perceel. Bron: rtvdrenthe.nl, 27 november 2013.

Beroep op verjaring slaagt gedeeltelijk

Een man is als scheepsbouwer aan asbest blootgesteld en aan mesothelioom overleden. Zijn nabestaanden houden de ex-werkgever, een scheepswerf aansprakelijk waar hij van 1957 tot 1959 en van 1980 tot 1985 heeft gewerkt. Na weging van de gezichtspunten (arrest Hese/De Schelde, 2000) oordeelt het Gerechtshof Arnhem in hoger beroep dat het beroep van de werkgever op verjaring slaagt voor zover het betrekking heeft op blootstelling aan asbest gedurende de eerste periode van het dienstverband van [X], de jaren 1957 – 1959. Voor wat betreft de tweede periode, de jaren 1974 – 1985, slaagt het beroep indien, wanneer in die periode sprake is geweest van blootstelling, deze blootstelling vanaf 13 juli 1977, het moment van verjaring, was geeindigd. Het hof stelt daarbij voorop dat vaststelling van mogelijke asbestblootstelling van de man onvoldoende bewijs is. De nabestaanden dienen te bewijzen dat de man daadwerkelijk na 13 juli 1977 bij de werkgever aan asbest blootgesteld s geweest. Verder betekent het enkele feit dat een werkgever aansprakelijk is op grond van artikel 7:685 BW niet dat hem per definitie een ernstig verwijt kan worden gemaakt. Bron: Hof Arnhem-Leeuwarden, 26 november 2013: nr. 200.104.783-01.

Medisch nieuws

Aspirine helpt niet tegen mesothelioom

De laatste tijd is uit verschillende studies het beeld naar voren gekomen dat aspirine tegen bepaalde vormen van kanker zou kunnen helpen. Italiaanse onderzoekers hebben echter geen effecten bij mesothelioom geconstateerd. Bron: Zanetto, I. e.a. (2013).

Cholesterolverlagers tegen mesothelioom

Japans onderzoek laat zien dat standaard cholesterol verlagende statine geneesmiddelen mogelijk ook tegen mesothelioom gebruikt kunnen worden. Bron: PR Web, 15 augustus, Tuerdi, G. e.a. (2013).

Overleving bij mesothelioom

Oudere mesothelioompatienten overlijden gemiddeld sneller dan jongere. Dat concludeert Baud na analyse van gegevens van 170 Franse mesothelioompatienten. De leeftijd heeft op zich zelf alleen al invloed op de levensverwachting van mesothelioompatienten. Daarnaast zijn specifieke medische kenmerken van belang. Gemiddeld leefden de onderzochte patienten nog een jaar nadat de diagnose was gesteld. Bron: Baud, M. e.a. (2013).

Hongerdieet mesothelioomcellen vertraagt tumorgroei

Onderzoek aan het Britse Queen Mary s Barts Cancer Institute laat zien dat mesothelioom kankercellen niet verder groeien als ze op een arginine aminozuurdieet worden gezet. Het nieuwe medicijn ADI-PEG20 werkt op deze manier. Bij 44 van 68 patienten was de progressie van de ziekte trager nadat ze dit medicijn hadden geprobeerd. Bron: European Union News, 6 november 2013.

Australische verpleegkundigen speciaal opgeleid voor mesothelioom

De Australische Lung Foundation heeft 10 verpleegkundigen speciaal opgeleid voor de behandeling van mesothelioompatienten. Dit omdat de gezondheidsautoriteiten een sterke toename van mesothelioompatienten verwachten tot ca. 2020. In 2011 overleden in Australie 606 mensen aan de ziekte. Bron: Canberra Times, 8 december 2013.

Mesothelioom door bestraling

In meer dan 80% van de gevallen van mesothelioom is asbestblootstelling als oorzaak aanwijsbaar. Daarnaast zijn er aanwijzingen dat ook bestraling mesothelioom kan veroorzaken. Volgens recent Amerikaans onderzoek hebben patienten met mesothelioom door bestraling een betere prognose dan patienten met asbestgerelateerd mesothelioom. Bron: Chireac, L.R. e.a. (2013).

Herpes virus tegen mesothelioom

Een ziekenhuis in het Britse Sheffield probeert met een genetisch gemodificeerd herpes virus (HSV1716) mesothelioomcellen te bestrijden zonder dat gezonde cellen worden aangetast. Bron: surviving mesothelioma.com, 14 september 2013.

Overzichtsstudies mesothelioom

Pinton concludeert dat een mesothelioom een ongebruikelijke tumorsoort is met unieke kenmerken. Men kan er dus niet van uitgaan dat een behandeling die bij een andere vorm van kanker goed werkt dat ook bij mesothelioom zal doen. Volgens Mutlu zijn er nog steeds onvoldoende aanwijzingen dat tweedelijns chemotherapie bij mesothelioom effectief is. De Assis belicht de invloed van bepaalde genen bij de ontwikkeling van mesothelioom. Bron: Pinton, G. e.a (2013), Mutlu, H. e.a. (2013), de Assis, L.V.M. e.a. (2013).

Beeldvormende diagnostiek en mesothelioom

Canadees onderzoek laat zien dat een lage dosis CT-scan beginnende kenmerken van mesothelioom kan signaleren bij langdurig aan asbest blootgestelde werknemers die nog geen symptomen van de ziekte hebben. Bron: Carrillo, M.C. e.a. (2013).

Milieu/Veiligheid nieuws

Pas 70.000 m2 asbestdak gesaneerd

LTO en het ministerie van Infrastructuur en Milieu nemen deel in de Green Deal Asbest van het dak. Door actief groepen agrarische ondernemers te organiseren, is sinds eind 2012 circa 70.000 m2 asbest van daken verwijderd. Het aantal vierkante meters asbestdaken in de agrarische sector wordt geschat op 100 miljoen. Voorwaarde voor deelname aan de Green Deal is dat er zonnepanelen worden geplaatst. Per vierkante meter dak kan een agrarier, onder voorwaarden, 3 euro subsidie krijgen. Voor het plaatsen van een nieuw dak moet een agrarisch ondernemer rekening houden met 15 tot 30 euro per vierkante meter. Om in aanmerking te komen voor de huidige asbestsubsidie is daarom een investering nodig van ca. 30.000 euro. De regelgeving en het aanvragen van fiscale regelingen worden als lastig ervaren. De website agroasbestveilig.nl kan daarbij helpen. Bron: www.agriholland.nl, 2 oktober 2013.

Te weinig oog voor asbestveiligheid

Aannemers in de grond- weg en waterbouwsector (GWW) worden met gevaarlijke werksituaties opgezadeld doordat opdrachtgevers in bestekken te weinig rekening houden met arbeidsrisico's. Dat blijkt uit onderzoek van de Inspectie SZW, dat begin september naar buiten is gebracht. Zeker een op de drie opdrachtgevers blijkt bij het opstellen van projectplannen onvoldoende na te denken over de vraag hoe later op de bouwplaats veilig en gezond kan worden gewerkt. Volgens de bouwprocesbepalingen van het Arbobesluit zijn ze dat echter wel verplicht. Dit leidt tot onvolledige informatie voor aannemers. Daardoor kunnen werknemers worden blootgesteld aan giftige stoffen of asbest in de grond. Bron: Cobouw, 6 september 2013.

Asbestgebruik Azie neemt toe

Volgens Sugio Furuya, coordinator van het Asian Ban Asbestos Network neemt het gebruik van asbest in Azie nog steeds toe. Dit continent gebruikt momenteel 70% van de totale wereldwijde asbestproductie. Meer dan 90% van de asbest wordt in bouwmaterialen verwerkt. Bron: ABC Australie, 18 oktober 2013.

Nieuwe methoden voor asbestsanering

Asbestenbouw.com beschrijft nieuwe methoden voor asbestinventarisatie en verwijdering, zoals de Real-time Asbest Detectie, een betaalbare manier voor het identificeren van asbest. Met de Foamshield methode is het mogelijk om op een dermate veilige manier asbest te verwijderen, dat het bouwen van een containment niet meer noodzakelijk is. Het Tubus System is een innovatieve Zweedse onderhouds- en renovatietechniek voor het renoveren van asbestcement afvoerleidingen. Bron: asbestenbouw.com, 22 oktober 2013.

Woonwijk Goor met asbest vervuild

De bodem van een woonwijk in het Twentse Goor is vervuild met asbest. Het is waarschijnlijk dat 550 particuliere voortuinen afgegraven moeten worden. Ook het openbaar groen in de wijk moet worden gesaneerd. De gemeente Hof van Twente, waar Goor bij hoort, en de provincie Overijssel lieten beide dit jaar de mogelijke asbestverontreiniging in de wijk 't Geimink inventariseren. Daaruit is gebleken dat een groot deel van de tuinen in de nieuwbouwwijk is vervuild. Het asbest is waarschijnlijk afkomstig van de voormalige asbestfabriek Eternit in Goor. Provincie, gemeente en Rijk hebben al ruim 34 miljoen euro uitgetrokken om de wijk te saneren. Bron: ANP, 1 november 2013.

Asbest in Chinese treinen

Australische spoorarbeiders zijn mogelijk aan asbest blootgesteld via in China geproduceerde spoorwegwagons. Ondanks een verbod op import van asbesthoudende producten zijn de wagons Australie met een asbestvrijverklaring binnengekomen. Dit is niet de eerste keer dat zoiets in Australie is gebeurd. Vorig jaar werd in uit China ingevoerde auto s asbest gevonden. Bron: ABC Premium News, 26 november 2013.

Politiek nieuws

Over 30/40 jaar geen nieuwe asbestslachtoffers

Onze ambitie is dat er over 30/40 jaar geen nieuwe slachtoffers zijn van asbest. Dat is ongeveer de periode tussen blootstelling en openbaring van de ziekte. Daarom moeten we nu verstandig handelen. Een nuchtere aanpak: dat is de lijn die we volgen. Dat zei staatssecretaris Mansveld (I&M) 23 september op het Nationale Asbestfeiten congres. Namens haar sprak Directeur Generaal Chris Kuijpers. Bron: Rijksoverheid.nl, 27 september 2013.

Obamacare beter voor mesothelioompatienten

De Affordable Care Act, ook wel Obamacare genoemd, zal ervoor zorgen dat mesothelioompatienten in de Verenigde Staten betere toegang tot de gezondheidszorg krijgen. Momenteel kunnen mesothelioompatienten nog voor verzekering geweigerd worden of alleen tegen een astronomische bijdrage. Dat kan straks niet meer. Bron: asbestos.com, 30 september 2013.

NEN 2990 geactualiseerd

De NEN 2990 beschrijft een methode om de eindcontrole na asbestverwijdering zo nauwkeurig en betrouwbaar mogelijk te laten verlopen. Sinds 1 november is deze norm geactualiseerd en daarmee de Arbeidsomstandighedenregeling gewijzigd. Vooral de normen die betrekking hebben op zogenoemde hoog risico saneringen en daarbijbehorende onderzoeken middels Elektronenmicroscopie (SEM) van kleefmonsters en luchtmonsters zijn gewijzigd. Deze normelementen treden pas in werking zodra de nieuwe strengere asbestgrenswaarden van kracht zijn, naar verwachting in de loop van 2014. Bron: rijksoverheid.nl, 16 oktober 2013.

Asbestregels voor schepen te streng

Asbest dat vrijwel onbereikbaar in gebouwen zit, kan blijven waar het is, maar je moet er vanaf blijven. Uit schepen onder Nederlandse vlag moet binnen drie jaar echter wel alle asbest zijn verwijderd van de inspectie. Dat levert kostenposten op van miljoenen euro s. In elk ander land zijn ze daar veel rationeler in. Dat zegt Tineke Netelenbos, voorzitter van de Koninklijke Vereniging van Nederlandse reders. Kan voor Nederlandse schepen niet dezelfde don't touch-benadering gelden als voor gebouwen wordt gehanteerd? De Tweede Kamer beseft niet dat je niet uit de pas moet lopen met het buitenland als je je vloot wilt houden. De praktische oplossing van reders voor de onpraktische houding van de overheid: uitvlaggen naar een ander land, wat maar een paar duizend euro per schip kost. Momenteel is nog 40% van de Europese short sea vloot Nederlands. Daar moet de overheid rekening mee houden, vindt Netelenbos. Bron: VNO NCW, Forum, 17 september 2013.

Nedstaal mag asbest gaan verwerken

Het Alblasserdamse staalbedrijf Nedstaal heeft van de Omgevingsdienst Zuid-Holland-Zuid (OZHZ) groen licht gekregen om als proef licht asbesthoudende metaalschroot te gaan verwerken. De vergunning wordt onder strikte voorwaarden verleend en geldt voor maximaal een jaar. De gemeenten Alblasserdam, Papendrecht en Hendrik-Ido-Ambacht gaan in beroep tegen het besluit. Volgens Nedstaal vallen de asbestvezels uit elkaar zodra ze in aanraking komen met vloeibaar staal van 1500 graden. Bron: Reformatorisch Dagblad, 17 september 2013.

Boete voor illegaal verwijderen asbesttegels

De Inspectie SZW heeft een boete van 16.200 euro opgelegd aan een installatiebedrijf voor het illegaal saneren van asbest op een locatie in IJmuiden. De illegale sanering werd ontdekt door de Milieudienst IJmond. Het bedrijf verwijderde asbesthoudende cementtegels van een bitumendak. Er bleek in dit geval sprake van verschillende overtredingen. Zo waren de werkzaamheden niet gemeld, is onbeschermd en door een niet-gecertificeerd bedrijf het asbest verwijderd en is het afval niet op de juiste wijze verpakt. Bron: Inspectie SZW, 25 september 2013.

Asbestsanering pas verplicht bij risico

Corporaties zijn als huiseigenaar verantwoordelijk voor de veiligheid van bewoners. Iedereen is bij wet verplicht verspreiding van asbest te voorkomen. Dat betekent niet dat verhuurders verplicht zijn asbest te verwijderen. Er is pas saneringsplicht als de veiligheid bij normaal gebruik van de ruimte niet kan worden gegarandeerd. Zolang een bewoner van intact asbest afblijft, is dit risco afwezig. Een woningcorporatie is wel verplicht bewoners te informeren wat wel en niet met asbest is toegestaan bij bijvoorbeeld klussen. Aldus directeur Michel Baars van asbestonderzoeksbureau Search. Bron: De Gelderlander, 3 oktober 2013.

Misverstanden over asbest

De Britse krant De Times publiceert een artikel van Prof. John Bridle, directeur van Asbestos Watchog Uk. Dit bureau probeert, volgens haar website, onnodige hoge kosten en bangmakerij bij asbestverwijdering tegen te gaan. Bridle stelt dat echte asbestslachtoffers de dupe zijn van misverstanden en onwetendheid overde risico s van verschillende asbestsoorten. De naam asbest is slechts een generieke titel voor een aantal totaal verschillende vezelachtige mineraalsoorten, soorten met gezondheidsrisico s die varieren van nihil tot aanzienlijk. Volgens Bridle heeft de Britse overheid in 1996 artikelen gepubliceerd die aantonen dat wit asbest (chrysotiel) geen mesothelioom veroorzaakt. 90% van alle in het Verenigd Koninkrijk gebruikte asbest was wit asbest. Veel producten die er in 1999 verboden zijn, hebben volgens Bridle daarom geen aantoonbaar risico. Daartegenover worden mesothelioomclaims ten gevolge van industriele asbestblootstelling vaak niet erkend als oorzaak van kanker, terwijl daar juist wel het grote risico lag op gezondheidsschade door blootstelling aan amfibool asbest. Bron: The Times, 27 september 2013.

Malafide asbestsaneerder opgespoord met afvalstortgegevens

Door gebruikmaking van informatie van het Landelijk Meldpunt Afvalstoffen door de Inspectie SZW is komen vast te staan dat een bedrijf ruim 1.000 kilo asbesthoudend materiaal illegaal heeft gesaneerd. Er is een boete van 29.400 euro tegen het bedrijf uit Friesland opgelegd. Bron: Inspectie SZW, 22 oktober 2013.

Verwarring over risicoklasse 1 asbestsaneringen

Risicoklasse 1 asbestrisicosaneringen zijn zgn. laag risicosaneringen. Voor de verwijdering van asbest ingedeeld in risicoklasse 1 is het, volgens het Asbestverwijderingsbesluit niet verplicht om een voor asbestverwijdering gecertificeerd bedrijf in te schakelen. Het Arbeidsomstandighedenbesluit stelt echter wel eisen aan een risicoklasse 1 sanering, eisen die een gewone aannemer meestal niet weet. Een nadeel van verwijdering door een gewone aannemer is dat als tijdens de verwijdering sprake is van een onvoorziene omstandigheid het werk per direkt stilgelegd en overgedragen dient te worden aan een gecertificeerd asbestverwijderingsbedrijf. Indien de gewone aannemer niet in staat is om het gestelde in het Arbeidsomstandighedenbesluit aantoonbaar te maken, wordt het werk door een van de toezichthouders stilgelegd en kunnen hoge boetes worden uitgeschreven. Het is belangrijk dat de opdrachtgever (de eigenaar van het asbest) dit meeneemt in zijn overwegingen bij de keuze van de aannemer. Bron: asbestenbouw.com, 27 september 2013.

Asbestmaatregelen te kostbaar

De asbestproblematiek wordt door de nu gekozen oplossingsrichtingen alleen maar groter in plaats van kleiner. Het systeem of asbeststelsel is niet doelmatig en niet efficient. Een groot aantal maatregelen dat de komende periode wordt doorgevoerd zal ertoe leiden dat de doelmatigheid en efficientie van het stelsel nog verder omlaag gaan. De kosten zullen dusdanig stijgen dat het voor een zeer groot deel van de eigenaren van het asbest onmogelijk wordt het asbest te laten onderzoeken en te saneren. Het stelsel zal dus contraproductief worden en de illegaliteit zal toenemen. Het is fout om te denken dat we op vezelniveau alles veilig moeten maken. Dit zijn conclusies uit het rapport De Uitdaging van RIR Nederland B.V.; een adviesbureau dat zich o.a. bezighoudt met het beoordelen van activiteiten die plaatsvinden in de asbestmarkt. Bron: asbestenbouw.com, 31 oktober 2013.

6,5 mln schadevergoeding voor 9 Tasmaanse asbestslachtoffers

Het Tasmaanse Asbestcompensatie Fonds heeft in 2012 6,5 mln Australische dollar (ca. 4,3 mln euro) uitgekeerd aan 9 asbestslachtoffers. Het fonds werd in oktober 2011 opgericht om bij werkgerelateerde claims die niet door een werkgever of verzekeraar zijn gecompenseerd zo snel mogelijk te onderzoeken of compensatie vanuit het fonds mogelijk is.. In 2012 werden 22 anvragen ontvangen, 14 afgehandeld, waarvan 9 toegekend en 5 afgewezen. Bron: The Examiner Newspaper, 17 oktober 2013.

Duitsland maakt hoge asbestcompensatiekosten

De Duitse Sociale Beroepsgerelateerde Wettelijke Ongevallenverzekering (DGUV) heeft tussen 1994 en 2010 meer dan een miljard euro uitgegeven aan compensatie van mensen met asbestose, mesothelioom, asbestgerelateerde longkanker en larinxkanker. Van de laatste twee groepen voldeed het merendeel van de aanvragers niet aan de voorwaarden. Bron: International Ban Asbestos Secretariaat, 4 november 2013.

LTO: tempo asbestsanering moet omhoog

De asbestsanering gaat niet snel genoeg, vindt LTO-bestuurder Siem-Jan Schenk. Een asbestvrije agrosector in 2024 is alleen haalbaar met extra stimuleringsmaatregelen. Hij reageert op de uitslag van een landelijke enquete over asbest in de land- en tuinbouw. Een asbestveilige agrosector in 2024 is alleen haalbaar met meer voorlichting, stimuleringsmaatregelen en extra financieringsmogelijkheden. Uit de enquete blijkt dat ondernemers opzien tegen de hoge kosten en ingewikkelde procedures voor het verwijderen van asbest. Gezondheidsredenen en waardevermindering van het bedrijf stimuleren ondernemers asbest op te ruimen. Uit de enquete blijkt verder dat 99 miljoen vierkante meter asbest op daken en gevels ligt van agrarische gebouwen. De sanering kost naar schatting 1 miljard euro. Het plaatsen van nieuwe daken kost 2 miljard euro. Jaarlijks wordt ongeveer 3 tot 4 miljoen vierkante meter aan asbestdaken in de agrosector verwijderd. De enquete was een initiatief van LTO zelf, waaraan 3.255 boeren en tuinders meededen. Bron: Boerderij Vandaag, 5 november 2013.

VS: verlies verzekeraars door asbest in milieu

Amerikaanse verzekeraars hebben in 2012 verlies geleden door een toename van claims van mensen met asbestgerelateerde longkanker door blootstelling aan asbest in het milieu. Bron: Insurance Business, 13 november 2013.

Landelijk Asbestvolgsysteem

De ministeries van I & M en SZW hebben gezamenlijk een informatieblad uitgebracht over het Landelijk Asbestvolgsysteem (LAVS). In het digitale LAVS wordt alle informatie over de aanwezigheid van asbest vastgelegd. Sinds april 2013 kunnen gebouweigenaren en installatiebeheerders met dit systeem werken. Asbestinventariseerders of verwijderaars worden later verplicht om met het LAVS te werken. Bron: rijksoverheid.nl, 26 november 2013.

100 miljoen voor asbestclaims

Etex, het Belgische moederbedrijf van voormalig asbestverwerker Eternit heeft vorig boekjaar meer dan 100 miljoen euro gereserveerd voor claims ten gevolge van asbestblootstelling. Het bedrag bestaat uit 53,5 miljoen euro voor de 145 bestaande rechtszaken en 53 miljoen euro voor nieuwe rechtszaken. In Belgie heeft Eternit tot 1997 asbest verwerkt. Dit jaar overleed de voormalige voorzitter van de raad van bestuur, Louis Cartier de Marchienne. Hij werd vorig jaar in Italie in eerste aanleg veroordeeld voor nalatigheid bij asbestblootstelling. De onderneming legde vervolgens een voorziening aan van 28,7 miljoen euro. Maar door het overlijden van de 92-jarige baron in mei dit jaar werd de rechtszaak in beroep stopgezet. Bron: Trends, 24 oktober 2013.

Protest tegen herinvoering asbestafvalstoffenheffing

Asbestsanering wordt straks 10 procent duurder door de nieuwe afvalstoffenheffing. Dat stelt de vereniging voor aannemers in de sloop- en asbestsaneringssector (Veras). Voor de jaren 2015 en verder heeft het herfstakkoord 100 miljoen aan structurele opbrengsten begroot; dat betekent een afvalstoffenheffing van 51 euro per ton gestort afval. De slopers zijn bang dat de extra kostenverhoging voor asbestverwijdering illegaal verwijderen en illegaal storten van asbest in de hand zal werken. De brancheorganisatie wijst erop dat de afvalstoffenheffing op deze manier haaks staat op het rijksbeleid voor versnelde asbestsanering. Veras stelt daarom voor om asbest vrij te stellen van de afvalstoffenheffing. Volgens staatssecretaris Weekers (Financien) is de kans op illegaal storten klein. Er wordt nog maar een kleine hoeveelheid afvalstoffen gestort. Daarbij gaat het voor het grootste deel om specifieke afvalstoffen die redelijk tot goed traceerbaar zijn tot de oorspronkelijke producent. Ook waren er voor 2012, toen er nog een stortbelasting was, geen signalen dat er illegaal werd gestort, aldus de staatssecretaris in de Tweede Kamer. Bron: Cobouw, 12 november 2013.

VK: nieuwe compensatieregeling mesothelioom per juli 2014

Naar verwachting zal de in mei in Groot Brittannie aangekondigde nieuwe compensatieregeling voor mesothelioompatienten per juli 2014 in werking treden. De regeling houdt in dat asbestslachtoffers met mesothelioom ook schadevergoeding zullen ontvangen als de aansprakelijke werkgever of verzekeraar niet meer kan worden geidentificeerd of opgespoord. De uitkering zal gemiddeld 115.000 pond per slachtoffer zijn. In 2014 gaat het om bijna 900 mensen en daarna tot 2024, om naar schatting 300 mensen per jaar. Bron: European Union News, 29 november 2013.

Verbetering uitkering Belgische milieuslachtoffers

Sinds begin december wordt in Belgie in de hoogte van de vergoeding geen onderscheid meer gemaakt tussen beroepsslachtoffers van asbest en omgevings- of milieuslachtoffers. Ook die laatste groep heeft nu recht op volledige vergoeding van gezondheidskosten en een maandelijkse vergoeding van 1600 euro om zorg te betalen. In 2012 werden 221 mensen erkend als asbestgerelateerd milieuslachtoffer. Bron: www.s-p-a.be, 3 december 2013.

Rapport over asbestziekten in Centraal en Oost Europa

De Europese Vakbeweging heeft samen met het International Ban Asbestos Secretariaat en een Duits onderzoeksbureau een rapport gepubliceerd over de impact van asbestziekten in Centraal en Oosteuropa, regio s waar volop asbest is gebruikt zonder beschermende maatregelen. Conclusie is dat de situatie in de nieuwe lidstaten slechter is dan verwacht. In veel EU-landen worden de meeste asbestziekten niet erkend, niet gecompenseerd en niet behandeld. Bron: European Federation of Building and Woodworkers, 9 december 2013.

Scholen nemen steeds meer verantwoordelijkheid voor asbest

Staatssecretaris Mansveld (I & M) concludeert in een brief aan de Tweede Kamer, na onderzoek van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) dat schoolbesturen steeds meer hun verantwoordelijkheid nemen bij de omgang met asbest. De stimuleringsactie die in 2011 begon, heeft goed gewerkt, ook buiten de scholen. Door transparant te zijn over de aanwezigheid van asbest, onder meer via de Atlas Leefomgeving, worden belanghebbenden (bijvoorbeeld ouders) in staat gesteld om scholen aan te spreken op een adequate omgang met asbest. Bron: rijksoverheid.nl, 4 december 2013.

Toename asbestclaims James Hardie

De Australische multinational en bouwmaterialenproducent James Hardie heeft gedurende de eerste helft van 2013 72,8 miljoen dollar (47,4 mln euro) uitgekeerd voor claims wegens asbestziekten. Opvallend was, volgens het bedrijf, het groter dan verwachte aantal mesothelioomclaims. De in 2012 geproduceerde film Devil's Dust belicht het asbestverleden van James Hardie. Bron: The Australian, 15 november 2013, IAS Nieuws, 29 november 2012.

Zuidafrikaanse asbestoseclaims niet vergoed

Zo n 40 oud-medewerkers van de Zuidafrikaanse APS-elektriciteitscentrale in Kaapstad wachten nog steeds op schadevergoeding omdat zij door hun werk asbestose hebben gekregen. Sommigen hebben hun claim al in 2006 ingediend. Het Athlone Power Station (APS) stopte in 2002. Asbest kwam er voornamelijk voor in de vorm van brandwerende isolatie van pijpen. Bron: Africa News, 13 november 2013.

Schotse asbestclaims financiele tijdbom

De Schotse National Health Service (NHS) verwacht een steeds hoger wordend bedrag aan asbestclaims. Het gaat om nog niet gecompenseerde claims van een groot aantal voormalige medewerkers van ziekenhuizen en anderen die daar werkzaam waren. De vergoeding per claim is gemiddeld 200 tot 300.000 pond. Verder krijgt de NHS nog een hoge rekening voor asbestverwijdering op 14 locaties. Bron: The Times, 2 november 2013.