menu

Nieuwsbrief 12 - december 2007

De totstandkoming van een nieuwe tegemoetkomingsregeling ( Ilse Maas, senior beleidsmedewerker bij het ministerie van VROM)

Gast-editorial door Ilse Maas, senior beleidsmedewerker bij het ministerie van VROM. Zij schrijft over de totstandkoming van de TNS-regeling, de nieuwe regeling voor een financiële tegemoetkoming aan mesothelioomslachtoffers zonder loondienstverband.

Lees verder

IAS nieuws

Regeling tegemoetkoming voor asbestslachtoffers uitgebreid

Alle mensen die door contact met asbest in Nederland de ziekte mesothelioom hebben gekregen, kunnen sinds 1 december jl. in aanmerking komen voor een financië.le tegemoetkoming van de overheid via de Regeling tegemoetkoming asbestslachtoffers (TAS) of via de Regeling tegemoetkoming niet-loondienstgerelateerde slachtoffers van mesothelioom (TNS). Tot nog toe konden alleen werknemers daar aanspraak op maken. De tegemoetkoming moet in principe door de slachtoffers zelf worden aangevraagd. Voor de TNS-regeling geldt een overgangsperiode waarin nabestaanden een aanvraag kunnen indienen. U kunt de tegemoetkoming aanvragen bij het Instituut Asbestslachtoffers (IAS). Dat kan telefonisch (070-3068770), per e-mail (info@asbestslachtoffers.nl) of per post (postbus 16353, 2500 BJ Den Haag). Daarna beslist de SVB over de toekenning van de tegemoetkoming van &euro. 16.655. Het IAS doet ook onderzoek naar de mogelijke aansprakelijkheid van de (ex-) werkgever. Dit kan leiden tot een schadevergoeding van &euro. 54.133. De dienstverlening van het IAS is bij een volledige procedure voor asbestslachtoffers altijd kosteloos. Meer informatie vindt u op www.asbestslachtoffers.nl/ onder de menuknoppen aan de linkerkant van de welkomstpagina. Bron: Instituut Asbestslachtoffers, 29 november 2007

Nieuwe voorzitter IAS

De heer M.R. van der Heijden is op 6 december jl. benoemd tot bestuursvoorzitter van het Instituut Asbestslachtoffers. De heer Van der Heijden (1945) was de afgelopen jaren burgemeester van de gemeente Zandvoort. Daarnaast vervulde hij verschillende bestuurlijke nevenfuncties. Hij volgt mevrouw M.L. Tiesinga-Autsema op, die augustus jl. na een periode van acht jaar terugtrad als bestuursvoorzitter. Bron: Instituut Asbestslachtoffers, 6 december 2007

Epidemiologisch nieuws

Australië: nieuwe golf asbestslachtoffers komt eraan

Australië wordt geconfronteerd met een nieuwe golf asbestslachtoffers die in toenemende mate uit vrouwen bestaat. Het gaat o.a. om mensen die als kind ongeveer 40 jaar geleden met asbest in aanraking zijn geweest toen hun ouders hun huizen renoveerden: huizen die vol asbest zaten. Bron: Australia&rsquo.s news network, 20 oktober 2007. Meer http://www.news.com.au

Frankrijk: helft handwerkslieden aan asbest blootgesteld

Volgens een rapport van het Franse instituut voor toezicht op volksgezondheid is ongeveer de helft van de Franse zelfstandige handwerkslieden in het verleden in het werk intensief aan asbest blootgesteld. Bron: Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk, 2 oktober 2007. Meer http://www.invs.sante.fr/

Asbestziekte-epidemie in Zuidafrikaanse mijnwerkersplaatsen

Tienduizenden Zuidafrikanen worden getroffen door asbestziektes. Ze komen vooral uit voormalige mijnwerkersplaatsen in de Noordkaap. Daar werd tot midden jaren 80 asbest gewonnen in verschillende mijnen. De buitenlandse eigenaren hebben de afgelopen 6 jaar tientallen miljoenen dollars betaald in schikkingen met ongeveer 10.000 asbestslachtoffers. Een mesothelioomslachtoffer krijgt een vergoeding van 28.000 rand (ca. 2800 euro). Verschillende studies schatten dat 50% van de populatie in de voormalige mijngebieden door een asbestziekte getroffen zal worden. Bron: afp.google.com, 5 oktober 2007. Meer http://afp.google.com/

Britse asbest nieuwsbrief meldt mesothelioom-epidemie

Volgens de najaarseditie van de "British Asbestos Newsletter" is in het Verenigd Koninkrijk sprake van een explosie in de incidentie van de ziekte mesothelioom over de laatste 10 jaar. Het aantal gevallen is bij vrouwen met 38% en bij mannen met 31% gestegen. Mesothelioom is inmiddels bij vrouwen de snelst groeiende vorm van kanker. Bron: British Asbestos Newsletter, najaar 2007. Meer http://www.lkaz.demon.co.uk/ban68.htm

Het asbestdrama ontvouwt zich verder

Klinisch arbeidsgeneeskundige Van der Laan gaat in een commentaar in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde in op de geschiedenis en schadelijke gevolgen van het asbestgebruik in Nederland en internationaal. Hij vraagt zich o.a. af waarom het zo lang geduurd heeft voor er een asbestverbod kwam. Economische belangen, waaronder werkgelegenheidsargumenten en de sterke lobby van de asbestindustrie hebben daarin een belangrijke rol gespeeld. Bron: Laan, G. van der (2007). Mesothelioom rond Goor en ver daarbuiten: het asbestdrama ontvouwt zich verder. Ntvg, nr. 46, 17 november, online gepubliceerd. Meer http://ntvg.nl/

Italië: onderzoek naar latentietijd asbestziektes

Onderzoek onder 3434 ex-werknemers van een Italiaanse Eternitfabriek laat zien dat zij een verhoogd risico hebben op pleuramesothelioom (longvlieskanker), peritoneaal mesothelioom (buikvlieskanker), longkanker en bij vrouwen baarmoederhals- en eierstokkanker. Het risico neemt bij longkanker vanaf 15 jaar en bij pleuramesothelioom vanaf 30 jaar na het laatste moment van asbestblootstelling af. De piek in de latentietijd, de periode tussen het eerste moment van blootstelling en de ontdekking van de ziekte, ligt bij longkanker tussen de 30 en 40 jaar en bij pleura mesothelioom tussen de 30 en 50 jaar. Bij peritoneaal mesothelioom vertoont deze een continue stijgende lijn tot meer dan 50 jaar na het eerste moment van asbestblootstelling. De voormalige asbestfabriek was tussen 1907 en 1986 in werking in de plaats Casale Monferrate (Piedmont, Italië). Bron: Magnani, C. et al., (2007). Cancer risk after cessation of asbestos exposure. A cohort study of Italian asbestos cement workers. OEM online, 17 aug., doi:10.1136/oem.2007.032847.

Lees verder

Spanje: sterfte aan mesothelioom onder mannen 1977-2016

In Spanje zijn tussen 1977 en 2001 1928 mannen van boven de 35 aan de ziekte mesothelioom overleden. Schattingen voorspellen dat tussen 2007 en 2016 nog eens 1321 mannen aan deze ziekte zullen overlijden. Het is nog niet mogelijk om te voorspellen vanaf welk jaar het aantal slachtoffers af zal gaan nemen. Bron: Pitarque, S. et al., (2007). Mesothelioma mortality in men: trends during 1977-2001 and projections for 2002-2016 in Spain.Occup Environ Med. 2007, online 21 sept, doi:10.1136/oem.2007.034769.

Lees verder

Asbest en Gezondheid nieuws

VVOJ-prijs voor artikelen over asbest

De Belgische journalisten Marleen Teugels, Nico Krols en Frieda Joris hebben een prijs gewonnen van de Vereniging Van Onderzoeks Journalisten (VVOJ) voor hun reeks artikelen over asbest in het Belgische weekblad Knack en in Het Laatste Nieuws, de grootste krant van België.. Ze schreven onder meer dat de Europese Commissie reeds in 1962 en 1966 de overheid en de bedrijven waarschuwde voor de kankerrisico's van asbest. Daarmee werd ingegaan tegen de boodschap van de industrie dat er indertijd te weinig bekend was over de schadelijke gevolgen van asbest. Bron: ANP, VVOJ, november 2007. Meer http://www.vvoj.nl/

Juridisch nieuws

VK: geen schadevergoeding voor pleurale plaques

Het Britse House of Lords, het hoogste rechtsorgaan, heeft in een ruling bepaald dat verzekeraars geen schadevergoeding meer hoeven te betalen aan mensen die door asbestblootstelling pleurale plaques, een niet-kwaadaardige verdikking van het longvlies, hebben gekregen. Gedurende de laatste 20 jaar konden slachtoffers met deze aandoening tussen de 6000 en 10.000 pond claimen bij de werkgever of diens verzekeraar. Het House of Lords oordeelt nu dat deze longafwijking niet als ziekte aangemerkt kan worden omdat deze zelden pijn of andere ziekteverschijnselen geeft. Angst voor eventuele toekomstige klachten is niet voldoende om vergoeding te kunnen eisen. Advocaten verwachten dat betrokken slachtoffers nu een andere weg in zullen slaan. Zij kunnen hun werkgevers aansprakelijk stellen voor contractbreuk. Werkgevers moeten namelijk zorgen voor een veilige werkomgeving. Blootstelling aan asbest betekent dan contractbreuk. Bron: The Times, 18 oktober 2007.

VS: asbestletselschadeadvocaat duurste klik op Google

Zoekmachine Google biedt naast gratis info ook advertentieruimte in de vorm van gesponsorde links. In de Verenigde Staten zijn de links die naar asbestletselschadeadvocaten verwijzen het duurst. Ze kosten tussen de 50 en 60 dollarcent per klik. Er is veel concurrentie om bovenaan de lijst geplaatst te worden. Een reden is dat mesothelioomzaken in de VS relatief snel en eenvoudig geschikt worden. Advocaten zijn gebaat bij een groot cliëntenbestand op dat gebied. Verder werkt deze vorm van reclame in de VS prestigeverhogend. Bron: New York Times, 15 oktober 2007.

Eternit hoeft geen voorschot te betalen

De rechtbank Amsterdam wijst in een kort geding een vordering tot betaling van € 30.000 voorschot op een schadevergoeding af omdat de eiseres op korte termijn in aanmerking kan komen voor een tegemoetkoming via een overheidsregeling voor asbestslachtoffers met de ziekte mesothelioom. Daarnaast is haar medische situatie niet zo acuut dat "uit hoofde van onverwijlde spoed een onmiddellijke voorziening vereist is". Het slachtoffer, een 68-jarige vrouw, had in 1972 tijdens de verbouwing van de keuken in haar ouderlijk huis hand- en spandiensten verricht, waaronder het opvegen van asbestzaagsel en stof. Begin 2007 werd bij haar de diagnose mesothelioom gesteld. Bron: Rechtbank Amsterdam , BB7041, 380725, 1 november 2007.

Opruimen asbest taak voor burger

Bij een brand waarbij asbestdeeltjes vrijkomen is de burger zelf verantwoordelijk voor het opruimen hiervan. Dat heeft het gerechtshof in Den Haag in oktober bepaald. De gemeente Leidschendam-Voorburg was samen met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) in hoger beroep gegaan tegen een uitspraak van de rechtbank. Die oordeelde eerder dat de gemeente asbestopruiming na een schuurbrand moest betalen. Bron: ANP, 24 oktober 2007.

Vraagtekens bij statistiek in rechtzaken over asbest en longkanker

In een artikel in het Reformatorisch Dagblad worden vraagtekens gezet bij een rekenmodel dat thans regelmatig door de kantonrechter wordt gehanteerd. Op basis van dit model wordt de kans dat een niet-roker door asbestblootstelling longkanker heeft gekregen geschat op 63,5% en voor een fervent roker wordt deze kans op 55% geschat. Dit geringe verschil roept vraagtekens op. Een ander probleem dat in het zelfde artikel wordt gesignaleerd is dat de juristen zelf over onvoldoende deskundigheid beschikken om de betrouwbaarheid van deze rekenmodellen te beoordelen. Bron: Reformatorisch Dagblad, 12 november 2007.

VS: verschillende uitspraken over huisgenoten met mesothelioom

Amerikaanse rechters oordelen verschillend over de aansprakelijkheid van werkgevers voor mesothelioom bij huisgenoten. De ene wijst claims af omdat de zorgplicht van werkgevers alleen het eigen personeel kan betreffen of omdat bij blootstelling aan asbest buiten de werksituatie andere oorzaken een rol kunnen spelen. Rechters die claims toewijzen oordelen dat bepalend is of de werkgever het risico op asbestblootstelling had kunnen voorzien. Dit soort rechtzaken waarbij niet-werknemers werkgevers aanspreken op hun verantwoordelijkheid, worden in de VS pas gestart als er geen kans meer is op schadevergoeding wegens productaansprakelijkheid. Het aantal zaken neemt toe omdat zoveel voormalige asbestproducenten inmiddels failliet zijn gegaan door de claims. Bron: Lawyers USA, 22 oktober 2007.

Eerste rechtzaak asbestslachtoffer in Zuid Korea

Voor het eerst heeft een Zuidkoreaanse rechter een asbestproducent aansprakelijk gesteld voor de ziekte van een ex-werknemer. Het bedrijf moet 141.000 dollar betalen aan de nabestaanden van een man die in 2006 op 46-jarige leeftijd aan mesothelioom was overleden. Hij had tussen 1976 en 1978 met asbest gewerkt. Bron: AFP, 4 december 2007.

Medisch nieuws

Chrysotiel asbest in remvoeringen oorzaak mesothelioom

52 amerikaanse wetenschappers hebben verklaard dat chrysotiel asbest in remvoeringen mesothelioom kan veroorzaken. Zij stellen dat ook kortdurende en lage niveaus van asbestblootstelling mesothelioom kunnen veroorzaken. In de wetenschappelijke literatuur komen honderden gevallen van mesothelioom onder automonteurs voor. De verklaring is een reactie op de verdediging die de Amerikaanse auto-industrie voert bij het Hooggerechtshof van Michigan. Men probeert daar aan te tonen dat het aangevoerde bewijs voor mesothelioom door chrysotiel asbest in remvoeringen wetenschappelijk ondeugdelijk is ("junk science". Bron: Welch, L.S. et al., (2007). Asbestos Exposure Causes Mesothelioma, But Not This Asbestos Exposure: An Amicus Brief to the Michigan Supreme Court. International Journal of Occupational Environmental Health.13:318-327.

Lees verder

Erfelijke aanleg voor mesothelioom

Het vaker voorkomen van de ziekte mesothelioom in bepaalde families ligt vooral aan gemeenschappelijke bronnen van asbestblootstelling. Daarnaast zouden echter ook erfelijke factoren een rol kunnen spelen. Dit concluderen Italiaanse onderzoekers na analyse van 20 studies die rapporteren over het voorkomen van deze ziekte in bepaalde families. Ugolini, D., et al., (2007) Genetic susceptibility to malignant mesothelioma and exposure to asbestos: The influence of the familial factor. Mutat. Res.: Rev. Mutat. Res. (2007), doi:10.1016/j.mrrev.2007.08.001.

Lees verder

Mesothelioom: wat voorspelt de levensverwachting?

Factoren die een aanwijzing kunnen geven over de levensverwachting van mesothelioompatiënten zijn: het soort mesothelioom, de locatie van de tumor in het lichaam, sekse, rookgedrag en de conditie en symptomen van de patiënt. Een Behandeling met een combinatie van chemo-, radiotherapie en operatieve verwijdering van de tumor lijkt het best te werken, hoewel meer onderzoek nodig is. Dit concluderen Amerikaanse onderzoekers na analyse van medische gegevens van 945 patiënten die tussen 1990 en 2005 in een New Yorks ziekenhuis voor mesothelioom waren behandeld. Flores, R.M. et al., (2007). Prognostic Factors in the Treatment of Malignant Pleural Mesothelioma at a Large Tertiary Referral Center. Journal of Thoracic Oncology, 2, oct. 2007, p. 957-965.

Lees verder

LCDT voor vroeg-ontdekking asbestgerelateerde longkanker

Een lage dosis spiraal-CT scan (low-dose computed tomography screening) kan helpen bij het in een vroeg stadium ontdekken van longkanker bij mensen die met asbest hebben gewerkt. Bij de ziekte mesothelioom is de werking van deze techniek nog niet duidelijk. Computertomografie is onderzoek waarbij met r&öntgenstralen zeer gedetailleerde dwarsdoorsnedes van het lichaam zichtbaar gemaakt worden op een beeldscherm. Bron: Fasola, G., et al., (2007). Low-dose computed tomography screening for lung cancer and pleural mesothelioma in an asbestos-exposed population. The Oncologist 12, 1215-1224.

Lees verder

Milieu/Veiligheid nieuws

Canada: zware asbestvervuiling in mijnplaatsje Quebec

In de Canadese gemeente Thetford Mines in de provincie Quebec zijn veel privé huizen zwaar met asbest vervuild en daarom een gevaar voor de volksgezondheid. Dit schrijven Amerikaanse en Canadese onderzoekers in de International Journal of Occupational and Environmental Health. De onderzoekers adviseren de Canadese overheid dringend maatregelen te nemen om de bevolking te beschermen. Thetford Mines is een plaatsje van 26.000 inwoners 100 km ten zuiden van de stad Quebec. Het is lang het centrum geweest van de Canadese asbestmijnindustrie. Bron: Europees Vakbondsinstituut Hesa, 13 november 2007. Meer http://hesa.etui-rehs.org/uk

Asbestrapport verplicht bij aanvragen sloopvergunning

In principe is bij de aanvraag van een asbestsloopvergunning een asbest-inventarisatierapport verplicht. Soms is dit rapport echter níet vereist op grond van de bouwverordening, maar wél op grond van de Arboregelgeving. Bron: bwtinfo, 2 november 2007. Meer http://www.bwtinfo.nl

Nieuwe methode voor asbestverwijdering

Italiaanse wetenschappers zijn er in geslaagd chrysotiel (wit) asbest onschadelijk te maken door toepassing van een combinatie van ultrasound techniek met oxaal zuur. Bron: Chemical Science, 11 oktober 2007. Meer http://www.rsc.org/

Asbest in het milieu maakt ziek

Asbest in het milieu maakt ziek. Diverse recent verschenen publicaties maken dit duidelijk. Allereerst in ons eigen land. Sinninghe Damste et al., schrijven in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde van 3 november jl. dat de milieublootstelling aan asbest van de Eternit-fabriek in het gebied rondom Goor de belangrijkste verklaring was van de sterk verhoogde incidentie van pleuramesothelioom onder vrouwen in dit gebied. Een Frans onderzoek meldt dat 11 inwoners van de plaats Aulnay-sous Bois, ten noordoosten van Parijs, een asbestziekte gekregen hebben door asbestafval van een fabriek in die plaats. In Spanje hebben 48 omwonenden van de voormalige asbestfabriek Uralita in de Catalaanse plaats Cerdanyola het bedrijf aansprakelijk gesteld voor hun ziekte. Tot slot constateerden Italiaanse onderzoekers dat onder vrouwen van (ex-)werknemers en omwonenden van een voormalige Italiaanse asbestcementfabriek in Casale Monferrato (regio Piedmont) de ziekte mesothelioom vaker dan gemiddeld voorkomt. Bronnen: Ntvg, nr. 44, 3 november 2007 online gepubliceerd, Europees Vakbondsinstituut Hesa, 8 november 2007, Bron: El Pais, 25 november 2007. Ferrante, D. et al., (2007). Cancer mortality and incidence of mesothelioma in a cohort of wives of asbestos workers in Casale Monferrato, Italy. Environmental Health Perspectives, 115, nr. 10, oktober 07, p. 1401-05. Maule M. et al, (2007). Modeling mesothelioma risk associated with environmental asbestos exposure. Environmental Health Perspectives, 115, nr.10, p.1066-71. Meer http://www.ntvg.nl/ Meer hesa.etui-rehs.org/

Lees verder

Politiek nieuws

Amerikaanse beleidsnotitie over risico's asbest

Beroepsmatige blootstelling aan asbest moet aan strenge restricties gebonden worden. Er ontbreekt overtuigend wetenschappelijk bewijs dat blootstelling aan de minst gevaarlijke witte asbestsoort (chrysotiel) in het milieu een belangrijk gezondheidsrisico oplevert. Dat meldt een rapport van de "American Council on Science and Health (ACSH)". De ACSH is een onafhankelijke, non-profit organisatie gericht op consumenten-educatie. Bron: ACSH, 15 oktober 2007. Meer http://www.acsh.org/

VS: Dana schikt met 7500 asbestslachtoffers

Auto-onderdelen producent Dana heeft ingestemd met een vergoeding van 2 miljoen usdollar aan 7500 asbestslachtoffers met mesothelioom of een andere vorm van kanker veroorzaakt door de asbestpakkingen die het bedrijf produceerde. Het bedrijf heeft totaal 150.000 claims ontvangen, veelal van mensen die (nog) niet ziek zijn geworden. Ca. 7% daarvan betreft slachtoffers met mesothelioom of een andere vorm van kanker. Bron: Houston Chronicle, 29 oktober 2007.

Antwoord minister Vrom over asbest in speelgoed

Minister Cramer van Vrom heeft geen aanwijzingen dat er met een bepaald doel asbest in speelgoed wordt verwerkt, noch dat speelgoed met asbest in de EU en Nederland ingevoerd zou worden of op de markt zou zijn. Dit concludeert zij in haar antwoord op kamervragen van CDA-kamerlid Vietsch d.d. 2 november jl. . Mevrouw Vietsch had deze vragen gesteld naar aanleiding van een bericht in de IAS-nieuwsbrief van oktober jl. Daarin stond vermeld dat de Canadese regelgeving toestaat dat asbest in speelgoed voorkomt. Dit betekent overigens niet dat asbest daadwerkelijk voor de productie van speelgoed wordt gebruikt. Volgens een woordvoerder van Health Canada (het federale departement voor Volksgezondheid) wordt in Canada geen asbesthoudend speelgoed verkocht. Bron: Kamervraag nr. 2070804030 d.d. 2 november jl., antwoordnr. 2007114795. Meer http://www.vrom.nl/

Australië: mesothelioom velt voorvechter asbestslachtoffers

Bernie Banton is overleden. De man die James Hardie, de Australisch Nederlandse producent van bouwmaterialen, dwong een schadefonds van 2,5 miljard euro op te zetten voor asbestslachtoffers stierf op 27 november jl. op 61-jarige leeftijd aan mesothelioom. Banton had in de jaren 60 en 70 als machinewerker en pijpfitter in een fabriek van James Hardie gewerkt. Zijn juridische strijd samen met ex-collega's zorgde ervoor dat het bedrijf een schadefonds instelde voor vergoedingen aan asbestslachtoffers. Bron: Fem Business, Financial Times, 28 november 2007.

Canadese asbest-export sterk toegenomen

De Canadese asbest-export is begin 2007 naar bepaalde landen sterk toegenomen. Tussen januari en april 2007 was in vergelijking tot vorig jaar sprake van een verdrievoudiging van de export naar Brazilië en een verdubbeling van de export naar de Dominicaanse Republiek. Bangladesh importeerde in die periode 70% meer asbest dan het jaar daarvoor. Het International Ban Asbestos Secretariaat heeft geanalyseerd dat 75% van de Canadese asbest naar Aziatische landen wordt geëxporteerd met als top 5: India gevolgd door Sri Lanka, Indonesië, Thailand en Bangladesh. Bron: Europees Vakbondsinstituut Hesa, 26 november 2007. Meer http://hesa.etui-rehs.org/uk/